Get hamro Patro on the go

Try our free app loved by more than 1,000,000 users


ब्लग - साहित्य / नेपाली चाडपर्व तथा महत्त्वपूर्ण दिनहरु

रक्तदाता दिवस





आज विश्व रक्तदाता दिवस मनाइदैछ । मानव रगत समूह पत्ता लगाउने वैज्ञानिक कार्ल ल्याण्डस्टिनरको जन्मदिन १४ जुनको अवसर पारेर रक्तदाता दिवस मनाइदैछ । विश्व स्वास्थ्य संगठनको आह्वानमा सन् २००४ देखि योदिवस मनाउन सुरु गरिएको थियो । यस दिवसलाई रक्तदान दिवस भनेर पनि मनाउने गरिन्छ । रक्तदाता दिवसका अवसरमारक्तदान कार्यक्रम सहित रक्तदानको महत्वबारे जानकारी दिने खालका र्याली, कोणसभा, प्रभातफेरी लगायत चेतनामूलक कार्यक्रमहरु आयोजनागरिंदै आएको छ ।

रगतको महत्व बुझाउदै आवश्यकताबारे जनचेतना फैलाउनमानव जीवन बचाउने रक्तदाताहरुको योगदानप्रति कृतज्ञता स्वरुप एक नायक अभियानका रुपमा यो दिवस मनाउने गरिन्छ । रक्तदानको आवश्यकताबारे जागरुकता बढाउन योदिवस मनाइन्छ । यस दिवसले नयाँ रक्तदाताका रुपमा युवाहरुलाई उत्प्रेरित गर्न एवं नियमित रक्तदाताहरुलाई सम्मान गर्न स्वयंसेवी भावना बढाउँदछ । रगतको आवश्यकतालाई परिपुर्ति गर्नेरक्तदाताहरुको कदर स्वरुप नेपालमा २०७० जेठ ३० र ३१ गते प्रथम रक्तदाता सम्मेलन समेत आयोजना गरिएको थियो ।

रगत भन्नाले शरिरमा रहेको रातो तरल पदार्थलाई बुझिन्छ ।यसले शरीरको कोषहरुमा ग्लुकोज, एमिनो एसिड जस्ता पोषक तत्वहरु, अक्सिजन तथा अन्य आवश्यक पदार्थहरु पुर्याउँदछ । साथै कार्वन डाइक्साइड, यूरिया, ल्याक्टिक एसिड जस्ता काम नलाग्ने तत्वहरुलाई बाहिर हटाउँदछ । रगत प्लाज्मार रक्त कोषहरुको समिश्रणबाट बन्दछ । मानव शरीरमा औसत ५ दशमलव ५ लिटर रगत रहेको हुन्छ । मानिसको कुलवजनको ७ प्रतिशत रगत हुन्छ । रगतमा प्लाज्मा ५४ दशमलव ३ प्रतिशत, रातो रक्तकोष ४५ प्रतिशत र सेतो रक्तकोष ० दशमलव ७ प्रतिशत रहेको हुन्छ । यसरी मानिस बाँच्नका लागि रगत नभइ नहुने वस्तुकारुपमा रहेको हुन्छ । सामान्य अवस्थाको एक स्वस्थय मानिसले तीन-तीन महिनामा रक्तदानगर्दा उक्तव्यक्तिलाई कुनै शारिरीक हानी नोक्सान नहुने चिकित्सकहरुको भनाई छ

रक्तदानबाट मृत्यूको मुखमा पुग्न लागेका विरामीहरुको ज्यान बचाउन मद्दत पुग्दछ । विश्व स्वास्थ्य संगठनका अनुसार सन् २०११ मा मात्रै झन्डै ८ करोड ३० लाख रक्तदाताले रक्तदान गरेका थिए संसारमा कम्तीमा ६० देशमा आवश्यक पर्ने शतप्रतिशत रगत स्वयंसेवी रक्तदाताहरुबाट प्राप्त हुने गर्दछ । एकजनाले दिएको रगतबाट अर्क एकजनाको ज्यान बचाउन सकिने भएकोले रक्तदानलाई 'जीवन दान' भनिन्छ । यो अभियानमा अहिले नेपालमा पनिविभिन्न स्वंयसेवी संस्थाहरु सक्रिय पाइएका छन् । उनीहरुले बर्षेनी रक्तदानकाअभियानमूखि कार्यक्रमहरु संचालन गरी रगतको अभावलाई टारिरहेका छन् । रक्तदातादिवसका अवसरमा सरकारी तथागैरसरकारी संघसंस्थाहरुले अन्तरक्रिया, साइकल  यात्रा, प्रभातफेरी, चित्रकला, बक्तृत्वकला जस्ता गतिविधीहरु समेत गर्दै आएकाछन् ।

नेपालको रक्तदानको इतिहाँस हेर्ने हो भने पहिलो श्रेय समाजसेवी दयावीरसिंह कंशाकारलाई जाने गर्दछ । वहाँले रक्तदान गरेर अभियान थालेयता लाखौं व्यक्तिहरुले रक्तदान गरिसकेको ब्लड डोनर्स एसोसिएसन नेपालले जनाएको छ । जनेचतनाकै कारण यसरी रक्तदानगर्ने व्यक्तिहरुको संख्या बर्षेनी बढ्दो रुपमा पाइएको छ । नेपालमा पहिलो महिला रक्तदाता तारादेवी तुलाधर पहिलो नेगेटिभ समूहका रक्तदाता रामेश्वर प्रसाद श्रेष्ठ हुन् ।

मानिसमा लागेका जटिल रोगहरु समेत रक्तदान पश्चातगरिने रक्त परिक्षणबाट थाहा हुने भएकोले रक्तदान गर्नु आवश्यक हुन्छ । चिकित्सकीयपरामर्श पश्चात रक्तदानका लागि योग्य ठहरिएका व्यक्तिहरुले मात्र रक्तदान गर्नसक्दछन् । सामान्यतया १८ देखि ६५ बर्ष उमेरसम्मका व्यक्तिबाट लिइने रगत प्रयोगकानिम्ति उपयुक्त हुने जनाइएको छ । नेपालमा रक्तदान गराउने तथा रगत संकलन गर्ने सवैभन्दा ठुलो संस्था रक्त संचारसेवा (ब्लड बैंक) हो ।

 

- हाम्रो पात्रोको लागि बाबुराम भण्डारीले तयारपार्नु भएको



Date Converter

Foreign Exchange

  • Currency
  • Buy
  • Sell
  • Indian Rupee (100)
  • 1.6
  • 1.6015
  • U.S. dollar
  • 102.3
  • 102.9
  • European euro
  • 111.44
  • 112.09
  • UK pound sterling
  • 131.93
  • 132.7
  • Swiss franc
  • 102.96
  • 103.56
  • Australian dollar
  • 76.46
  • 76.91
  • Canadian dollar
  • 75.34
  • 75.78
  • Singapore dollar
  • 73.25
  • 73.68
  • Japanese yen (10)
  • 9.19
  • 9.24
  • Chinese renminbi (Yuan)
  • 14.84
  • 14.93
  • Saudi Arabian riyal
  • 27.28
  • 27.44
  • Qatari riyal
  • 28.09
  • 28.26
  • Thai baht
  • 2.96
  • 2.97
  • UAE Dirham
  • 27.85
  • 28.02
  • Malaysian ringgit
  • 23.54
  • 23.67
  • Korean Won (100)
  • 9.02
  • 9.07
  • Swedish Krone
  • 11.57
  • 11.64
  • Danish Krone
  • 14.98
  • 15.07