औषधिको गुणस्तरदेखि बजार अनुगमनसम्म : प्रदेशस्तरीय संरचना बिना प्रभावकारी नियमन असम्भव

नेपालमा स्वास्थ्य सेवा सुधारको चर्चा हुँदा अस्पताल, स्वास्थ्यकर्मी र बीमामा बढी ध्यान जाने गरेको छ। तर उपचारको सफलतामा सबैभन्दा महत्वपूर्ण भूमिका खेल्ने औषधिको गुणस्तर, सुरक्षा र नियमनको विषय अझै पर्याप्त प्राथमिकतामा आउन सकेको छैन। औषधि प्रभावकारी भएन भने उत्कृष्ट चिकित्सकको उपचार पनि अपेक्षित परिणाम दिन सक्दैन। त्यसैले औषधि नियमनलाई राष्ट्रिय स्वास्थ्य सुरक्षाको केन्द्रमा राख्न आवश्यक छ।

नेपालमा औषधिको उत्पादन, आयात, वितरण, भण्डारण र बिक्रीको दायरा निरन्तर विस्तार भइरहेको छ। स्वदेशी औषधि उद्योगहरूको संख्या बढेको छ, विदेशबाट आयात हुने औषधिको परिमाण पनि ठूलो छ, र अनलाइन तथा डिजिटल व्यापारको प्रभाव पनि विस्तार हुँदै गएको छ। यति ठूलो प्रणालीलाई प्रभावकारी रूपमा नियमन गर्न केन्द्रीय कार्यालयमा मात्र निर्भर रहनु दीर्घकालीन समाधान हुन सक्दैन।