सैन्य कूटनीतिको उचाइ

भारतीय स्थल सेनाध्यक्ष जनरल धीरज सेठ साउन ३१ गते ४ दिने औपचारिक भ्रमणका क्रममा नेपाल आउँदै हुनुहुन्छ। भ्रमणका क्रममा उहाँलाई नेपाली सेनाको मानार्थ महारथी दर्जा प्रदान गरिनेछ भने उच्चस्तरीय भेटवार्ता तथा सैनिक सहकार्यका विविध आयाममा छलफल हुनेछन्। दुई देशबीचको ऐतिहासिक सैनिक सम्बन्ध, आपसी विश्वास तथा संस्थागत सहकार्यलाई थप सुदृढ बनाउने उद्देश्यले हुन लागेको यस भ्रमणलाई नेपाल–भारत सैन्य कूटनीतिको महत्वपूर्ण अवसरका रूपमा हेरिएको छ। नेपाल र भारतबीचको सम्बन्ध राजनीतिक, आर्थिक तथा सांस्कृतिक निकटतामा मात्र सीमित छैन।

दशकौंदेखि विकसित सैनिक विश्वास, साझा सुरक्षा चासो तथा ऐतिहासिक परम्पराले दुवै देशका सेनाबिचको सम्बन्धलाई विशिष्ट बनाएको छ। यही कारण भारतीय स्थल सेनाध्यक्षको नेपाल भ्रमणलाई पारस्परिक सहकार्य र सैन्य कूटनीतिक दृष्टिले विशेष मानिएको छ। भारतीय स्थल सेनाध्यक्षमा नियुक्त भएपछि पहिलोपटक नेपाल भ्रमणमा आउन लाग्नुभएका जनरल धीरज सेठलाई नेपाली सेनाका परमाधिपति सम्माननीय राष्ट्रपति रामचन्द्र पौडेलले नेपाली सेनाको मानार्थ महारथीको दज्र्यानी चिह्न प्रदान गर्ने कार्यक्रम छ। नेपाल र भारतबीच सन् १९५० देखि एकअर्का देशका सेना प्रमुखलाई ‘मानार्थ महारथी’को दर्जा प्रदान गर्ने ऐतिहासिक परम्परा छ। दुवै देशका सेना प्रमुखले नियुक्तिपछि एकअर्काको देशबाट मानार्थ महारथीको सम्मान ग्रहण गर्ने यो विशिष्ट परम्परा विश्वमै सैनिक सम्बन्धको उत्कृष्ट उदाहरण मानिन्छ। यसले दुई सेनाबीचको विश्वास, सम्मान र सौहार्द्रपूर्ण सहकार्यलाई थप प्रगाढ बनाउँदै आएको छ।