अब आकाशबाट हेरौं, हिमालमा के हुँदैछ

सम्भवतः अहिलेसम्म सार्वजनिक वृत्तमा खासै नउठेको कुरा (वा मैले नसुनेको पनि हुन सक्छ), तर अहिले त्यसको महत्त्व झनै खट्किएकाले यो लेख नेपालका हिमालय क्षेत्रको आकाशबाट हुनसक्ने वैज्ञानिक अनुगमनमा केन्द्रित भएर लेखिएको छ। नेपालले हिमाल परिवर्तनको अनुगमनका लागि अब केही वर्षभित्रै आफ्नै पहलमा वा अन्य देशहरूसँग मिलेर क्षेत्रीय भूउपग्रह प्रक्षेपण गर्न शुरु गर्नुपर्छ।

जुन भूउपग्रहको यहाँ चर्चा गर्न लागिएको छ, त्यो नास्टले केही समयअघि विद्यार्थी प्रोजेक्टको लागि बनाएको भनिएको फुच्चे र सिक्ने प्रयोजनको भूउपग्रह होइन, त्यो वास्तविक क्षमताको स्याटेलाइटको कुरा गरिएको हो। यद्यपि मैले यसो भनेर नास्टले बनाएको स्याटेलाइट र त्यसमा संलग्नहरूको कामलाई होच्याउन खोजेको होइन। यस्तो स्याटेलाइट, जसको तथ्याङ्कहरू अहिलेको रसुवाको बाढीमा विश्वभर प्रयोग गरियो।