संस्थापनइतर पक्ष विशेष महाधिवेशनमा गएसँगै आन्तरिक विवादको उत्कर्षमा पुगेको नेपाली कांग्रेसका नेताहरू अहिले छलफलमा जुटेका छन्।

दुईदिने भनिएको महाधिवेशनको दोस्रो दिन अन्त्यतिर आइपुग्दा संस्थापन पक्ष र विशेष महाधिवेशन आयोजक पक्षबीच सुलहका लागि वार्ताटोली बनाएर सार्वजनिक गरिएको थियो।

तेस्रो दिन मङ्गलवार दुवै पक्षका नेताहरूले निकास खोज्ने प्रयासमा आफूहरूले छलफल गरिरहेको बीबीसीलाई बताए। उनीहरूबीच अहिले काठमाण्डूमा वार्ता भइरहेको छ।

कतिपय जानकारका अनुसार फुटतर्फ उन्मुख नेपाली कांग्रेसलाई एकताबद्ध राख्दै अगाडि बढाउने दिशामा यो वार्ताको नतिजा महत्त्वपूर्ण हुन सक्छ।

बीबीसीसँग कुरा गरेका दुई पक्षका नेताहरूले आआफ्नो अडान सुनाउँदै फुटको सम्भावनालाई अस्वीकार गरेनन्।

नेपाली कांग्रेस 'फुटको डिलमा' पुग्दा रातभरिमै 'संवाद' हुने कतिपयको दाबी

नेपाली कांग्रेसमा विशेष महाधिवेशनबाट नेतृत्व फेर्ने सम्भावना कति? फेरिए पार्टीको वैधानिकता के हुन्छ?

कोको छन् वार्तामा?

वार्ता प्रक्रियामा कार्यवाहक सभापति पूर्णबहादुर खड्का, नेताहरू बालकृष्ण खाँण, रमेश लेखक, गुरुराज घिमिरे, देवराज चालिसे, प्रदीप पौडेल र मधु आचार्य संलग्न रहेका नेताहरूले बताएका छन्।

"अहिले कांग्रेसभित्र देखिएको विषयमै हाम्रो कुराकानी हो," वार्ता आरम्भव हुनुअघि नेता बीबीसी न्यूज नेपालीसँग सङ्क्षिप्त कुरा गर्दै नेता पौडेलले भने।

वार्ताका सहभागीहरूबीच आजको वार्तास्थल नखुलाउने कुरा भएको एक नेताले बीबीसीलाई बताए।

वार्तामा सहभागी शेरबहादुर देउवासँग निकट मानिने नेता लेखकले पछिल्लो समय उत्पन्न परिस्थितिबारे नै छलफल सुरु भएको जनाए।

"खास गरी विशेष महाधिवेशन आह्वान र त्यसपछि उत्पन्न परिस्थितिबारे कुराकानी गरिरहेका हौँ। निकास खोजेर पार्टीलाई एकताबद्ध बनाइराख्ने भन्ने हो," बीबीसी न्यूज नेपालीसँग उनले भने।

विशेष महाधिवेशन आह्वान भएसँगै नेपाली कांग्रेस 'फुट्न सक्ने' सम्भावना कति

के कांग्रेस फुटको बाटोतर्फ अग्रसर भएको हो, यस्तो छ राजनीति र कानुनका जानकारको विश्लेषण

केन्द्रीय कार्यसमितिले नबोलाई महामन्त्रीद्वय विश्वप्रकाश शर्मा र गगन थापाको परामर्शमा विशेष महाधिवेशन बोलाइएपछि विवाद उत्पन्न भएको लेखकले दाबी गरे।

दुवै पक्षबीच वार्ता भइरहँदा मङ्गलवार बिहानका लागि बोलाइएको केन्द्रीय कार्यसमिति बैठक केही घण्टापछि सरेको छ।

एउटा विज्ञप्ति जारी गर्दै कांग्रेसका मुख्य सचिव कृष्णप्रसाद पौडेलले बिहान ११ बजेका लागि बोलाइएको बैठक दिउँसो १ बजे बस्ने बताएका हुन्।

बैठकमा केन्द्रीय कार्यसमितिका पदाधिकारी, सदस्य, आमन्त्रित सदस्य तथा सातवटै प्रदेशका सभापतिहरूलाई उपस्थित हुन भनिएको उनले बताएका छन्।

स्वामित्व लिन आग्रह

वार्तामा सहभागी दुवै पक्ष आआफ्ना अजेन्डासहित उपस्थित भएका त्यसबारे जानकार नेताहरूले बताएका छन्।

विशेष अधिवेशन पक्षधरहरू जारी अधिवेशनको अपनत्व सिङ्गो पार्टीले लिनुपर्ने, देउवा अब संरक्षकको भूमिकामा रही सक्रिय राजनीतिबाट ओझेल हुनुपर्ने लगायतका मागसहित उपस्थित भएको बुझिएको छ।

उपसभापति पूर्णबहादुर खड्कालाई कार्यवाहक सभापतिको जिम्मेवारी सुम्पेका देउवाले डडेलधुराबाट अन्तिम पटक चुनाव लड्ने बताइएको छ।

"अब उहाँले पार्टी संरक्षकको हिसाबले योगदान दिनुपर्छ। जीवनको उत्तरार्धमा अब उहाँबाट सबैले अपेक्षा गरेको त्यही हो," विशेष महाधिवेशनमा देखिने गरेका नेता महेश आचार्यले बीबीसी न्यूज नेपालीसँग भने।

जारी विशेष महाधिवेशनको अपनत्व संस्थापन पक्षले लिनुपर्ने मत पनि उनको छ। "त्यत्रा साथीहरू विशेष महाधिवेशनमा आउनुभएको छ। त्यहाँ उहाँ [शेरबहादुर देउवा] जानुपर्‍यो, स्वामित्व लिनुपर्‍यो। विधानको रटान लगाएर भएन," उनले थपे।

जारी विशेष महाधिवेशनलाई नेपाली कांग्रेसको संस्थापन पक्षले पार्टीको एउटा पुँजीका रूपमा लिनुपर्ने आचार्यको तर्क छ।

संस्थापन पक्षले "राजनीतिक विवेक प्रदर्शन नगरेमा" कांग्रेस विभाजित हुन सक्ने सम्भावना उनले औँल्याए।

"अब यसलाई फुट भन्नुहुन्छ अथवा अर्को कुनै पदावली प्रयोग गर्नुहुन्छ बहुमत महाधिवेशनका साथीहरूले एउटा निर्णय गरेपछि त्यो निर्णयले एउटा कोर्स त लिन्छ नै," आचार्यले अगाडि थपे।

'फुट्न पनि सक्छ'

कांग्रेस सभापति देउवानिकट मानिने नेता मीनबहादुर विश्वकर्माले पनि पार्टी फुट्न सक्ने सम्भावनालाई नकारेनन्।

जेठ मसान्तसम्म कार्यावधि भएका पदाधिकारीहरूको पदावधि सकियो भन्ने हक केन्द्रीय कार्यसमितिलाई मात्र भएको भन्दै विशेष महाधिवेशनको वैधतामाथि उनले प्रश्न गरे।

"त्यसका बावजुद पनि त्यहाँ चुनाव भयो, कमिटी बन्यो अनि दाबी गर्न थाल्नुभयो भने पार्टी विभाजनकै सँघारमा गयो," बीबीसी न्यूज नेपालीसँग उनले भने।

"पार्टी विभाजनमा नजाओस् भनेरै उहाँहरूले बोलाएको विशेष महाधिवेशन भनिएको भेलालाई कुनै एउटा नाम दिएर त्यसका दस्तावेजलाई पार्टीले ग्रहण गरी 'विन-विन'को अवस्थामा लैजान आएका साथीहरूलाई पनि सम्मान गर्ने, हुँदैन भनेको केही केन्द्रीय समितिको पद ग्रहण गरिदिने भनेर मेलमिलापको अवस्थामा पुर्‍याउने प्रयास हामीले गरिरहेका छौँ।"

जेन जी आन्दोलनपछि देउवा सक्रिय नदेखिए पनि आसन्न चुनावमा उठ्न नहुने कुरा विश्वकर्माले अस्वीकार गरे।

"पूर्ण अधिकार सम्पन्न सभापतिका रूपमा कार्यवाहक सभापतिलाई मान्ने कुरामा हामी सहमति नजिकनजिक पुगेका छौँ। तर कुन व्यक्ति चुनावमा उठ्न पाउने वा नपाउने, के खान हुने वा नहुने भन्ने जस्ता कुरा कोही लिएर आउँछ भन्ने त्यो मानवाधिकारविरोधी तर्क, मलाई लाग्छ, वार्ताको विषय हुन सक्दैन। उहाँहरूले पनि ल्याउनुहुन्न होला।"

बीबीसी न्यूज नेपाली यूट्यूबमा पनि छ। हाम्रो च्यानल सब्स्क्राइब गर्न तथा प्रकाशित भिडिओहरू हेर्न यहाँ क्लिक गर्नुहोस्। तपाईँ फेसबुक, इन्स्टाग्राम र ट्विटरमा पनि हाम्रा सामग्री हेर्न सक्नुहुन्छ। अनि बीबीसी नेपाली सेवाको कार्यक्रम बेलुकी पौने नौ बजे रेडिओमा सोमवारदेखि शुक्रवारसम्म सुन्न सक्नुहुन्छ।