नागोयाको क्षितिजमा नेपाली उसु

दशरथ रंशालाको एक कुनामा रहेको मिनी कभर्डहलभित्र जब मुसलधारे पानी पर्छ, तब आकाशमात्र वर्षंदैन, नेपाली उसु खेलाडीहरूका सपनाहरू पनि छताछुल्ल भएर चुहिन्छन् । चुहिने छानो, पानी जमेर जलमग्न बनेको म्याट, अनि चिसोले कठ्याङ्ग्रिने पर्खालहरू, यो कुनै सामान्य अभावको वास्तविकतामात्र होइन, एसियाली खेलकुदजस्तो महादेशीय सर्वोच्च खेल मञ्चमा देशको झण्डा फहराउने दृढ संकल्प बोकेका नेपाली उसु खेलाडीको दैनिक नियति हो । एकातिर राष्ट्रिय खेलकुद परिषद् (राखेप) ले ‘मिसन २०२६’ को भव्य खाका कोरेर जापानको आइची–नागोया एसियाडमा स्वर्ण पदक जित्ने महत्वकांक्षी लक्ष्य सार्वजनिक गर्छ, अर्कातिर, त्यही लक्ष्यका मुख्य सारथी मानिएका सान्सौँ (सान्दा) का खेलाडीहरू एउटा गुणस्तरीय म्याट र ओभानो छानोका लागि याचना गरिरहेका छन् । १९औँ दक्षिण एसियाली खेलकुदका लागि ल्याइएको पुरानो म्याटमा हिलो र पानी पन्छाउँदै बिहान र बेलुका गरी चार घण्टा पसिना बगाउने प्रशिक्षक तुलसीनन्द बज्राचार्य, प्रकाश महर्जन र उनीहरूका ११ जना प्रतिबद्ध खेलाडीहरूको आँखामा भने निराशा होइन, एउटा अदम्य जितको भोक टल्किएको देखिन्छ ।

सन् १९९० को बेइजिङ एसियाडबाट सुरु भएको नेपाली उसुको ३६ वर्षे यात्रा केवल एउटा खेल अभियानमात्र होइन, अभावको पहाड पन्छाउँदै साँचिएको अधुरो पदकको करुण र ओजस्वी सपना पनि हो । दक्षिण एसियाली खेलकुद (साग) को म्याटमा जब नेपाली फाइटरहरू ओर्लिन्छन्, तब सफलता र पदकले सुसज्जित हुने गर्दछन् । घरेलु भूमि र क्षेत्रीय स्तरमा नेपाल उसुको निर्विकल्प ‘पावरहाउस’ हो । तर, जब यही टोली चीन, कोरिया जस्ता उसुका महाशक्ति राष्ट्रहरू सम्मिलित एसियाडको विश्वस्तरीय प्रतिस्पर्धात्मक महासागरमा पाइला टेक्छ, त्यहाँको कथा अर्कै बनिदिन्छ । सागमा स्वर्ण जितेर देशको शिर उचो पार्ने नीमा घर्ती मगर, विजय सिञ्जाली, र सुस्मिता तामाङजस्ता कर्मठ खेलाडीहरूले हरेक संस्करणमा आफ्नो सर्वस्व सुम्पेका छन् । तर, एसियाडको त्यो ऐतिहासिक पदक भने अझै पनि नेपाली खेलप्रेमीका लागि केवल एउटा टाढाको सपना बनेको छ । ३६ वर्षको यो निरन्तर प्रयासमा एउटा पनि पदक हात नलाग्नु खेलाडीको क्षमता वा समर्पणको कमी होइन, खेल प्रविधिको अभाव र दीर्घकालीन नीतिको खडेरीको प्रत्यक्ष परिणाम हो ।