अर्को विपद् रोकौं

भोटेकोसीमा आएको विनाशकारी बाढीले छाडेको पीडा अझै ताजा छ। सयौं जीवन बाढीसँगै बगेका छन्। अझै बेपत्ताको यकिन हुन सकेको छैन। आफन्त गुमाएका परिवार गहिरो शोकमा त छन् नै, उनीहरू आगामी जीवन कसरी अघि बढाउने भन्ने कुनै टुंगो छैन। किनकि बाढीसँगै आफन्त मात्र बगेका छैनन्, घर, खेत, करेसा बारीसँगै पुल, सडक र अन्य पूर्वाधार पनि बगेका छन्। बुधबार बिहान बाढी आए पनि सरकारले अहिलेसम्म उद्धार र राहतको कामलाई जारी राखेको छ। समय बित्दै जाँदा बेपत्ताका परिवारले आफन्तको जीवन आशा बिस्तारै मार्दै गएका छन्। सरकारले यसबिचमा जति तत्परता देखायो त्यसमा अझै बल लगाएर जीवन जोगाउन सक्ने थियो। सरकारले तत्समय त्यसअनुसारको निर्णय लिन नसक्दा धेरै जीवन बाढीसँगै बगेका छन् भने धेरै सपना लेदोमा पुरिएका छन्।

भीषण बाढीसँगै अर्को समस्या आउनसक्ने देखिएको छ– बाढीजन्य दुर्गन्ध र त्यसले ल्याउन सक्ने अर्को स्वास्थ्य संकट। माटोमुनि पुरिएका मानव तथा पशुपन्छीका शव र अवशेष बाहिर निस्किएसँगै दुर्गन्ध फैलिन थालेको छ। प्राकृतिक विपद्मा मृत्यु भएका मानिसका शवबाट सिधै महामारी फैलिन्छ भन्ने वैज्ञानिक आधार छैन। त्यसैले शव देख्नेबित्तिकै महामारीको त्रास फैलाउनु पनि उचित हुँदैन। सरकारले शवको व्यवस्थापनमा समस्या आउने भन्दै तत्कालका लागि माटोमुनि व्यवस्थापन गर्ने नीति लिएको देखिन्छ। तर अहिले पनि बाढीसँगै आएको लेदोले धेरै शव पुरेको छ। त्यसका सिनोबाट निस्कने मलमूत्र तथा जैविक पदार्थले खानेपानीका स्रोत दूषित पार्न सक्छन्।