गोर्खाल्याण्ड दिन नचाहनुका कारणहरु | Hamro Patro
DOWNLOAD APPS BY HAMRO PATRO

ब्लग - साहित्य / हाम्रो लेख

गोर्खाल्याण्ड दिन नचाहनुका कारणहरु




   Suyog Dhakal - Jun 20 2017

वेस्ट बंगालका बहुसख्यक बंगाली भाषीहरु भन्दा सास्कृतिक, भाषीक र भौगोलिक रुपमै नेपाली भाषीहरुको जीवनशैली र पहिचान फरक छ । तरपनि राज्य सरकारले गोर्खाली अल्पसख्यकहरुको माग, चाहना र भाषालाई अहिलेसम्म राम्ररी संवोधन नगरेको आरोप छ भने ममता बेनर्जीको सरकारले बंगाली भाषा औपचारीक गरेलगत्तै चिसो आन्दोलन पूनः तातेको हो । अर्कोतर्फ तेलागंना राज्यले औपचारीकता पाएलगत्तै बर्षौदेखि भाषागत पहिचानकालागि युद्धरत नेपालीभाषीहरु उत्साहीत हुनु स्वभाविक पनि हो । यसअर्थमा गोर्खाल्याण्डको आन्दोलनलाई जायज मान्ने धेरै भारतीय र अन्तराष्ट्रिय आवाजहरु उठीनैरहेका छन् । अर्कोतर्फ गोर्खाल्याण्डको आन्दोलनप्रति सहानुभुती हुँदाहुदै पनि अलग्गै प्रदेश भने दिननहुने तर्कहरु पनि उठिरहको छन् । आउनुहोस आज यसै विषयमा विष्लेषण गरौ न ।

यो पनि हेर्नुहोस् : मेरो गाँउको घरको छानामा प्वालहरु छन्

३२ करोड जनसख्याँकासाथ अमेरिकामा ५० वटा प्रान्तहरु छन्, स्मरण रहोस् एसियाली मुलुकहरुको तुलनामा अमेरिकी जनसख्यालाई धार्मिक, सास्कृतिक र भाषीक दृष्टिले धेरै हदसम्म समान मान्न सकिन्छ । चीनको कुरा गर्दा पनि बहुसख्यक हान जनसख्याँ रहेका चीनमा ३३ वटा प्रान्तहरु रहेका छन् । अर्को ठुलो देश रुसको कुरा गर्दा त्यहाँ ८५ वटा प्रान्तहरु रहेकामा ५५ वटा प्रान्त भने बहुसख्यक रुसी भाषा बोल्ने जनताहरुको बाहुल्यता रहेका प्रान्तहरु हुन् ।

भारतको बृहत जनसख्याँका बाबजुद अनि धार्मीक, सास्कृतिक र भाषीक विभिदताका बाबजुद भारतमा केवल २९ प्रान्त र केही संयूक्त श्रेत्रसिमाहरु रहेका छन् । भारतको जनसख्याँ अमेरिकाको भन्दा लगभग ४ गुणाले धेरै छ ।

भारतका उत्तराखण्ड, झारखण्ड र छत्तिसगढहरु स्वायक्त प्रदेश हुनुपर्व अत्यन्त कम विकसित क्षेत्रहरुमा पर्दथे तथापि अहिले अलग्गै प्रदेश भएपछि यि तिनै क्षेत्रहरुको विकासको गति पक्कै बढेको छ । ठूलो वेस्ट बगांल भन्दा सानो दार्जिलिगं या गोर्खाल्याण्ड राज्य हुनुमा विकासको धेरै संभावना रहेको बताँउदछन् आन्दोलनकारीहरु । उत्तराखण्ड, झारखण्ड र छत्तिसगढहरुको उदहारणले पनि यहि बयान गर्दछ ।

किन गोर्खाल्याण्ड अलग्ग दिन मान्दैन भारतले ?
सन् २०११ को गणना अनुरुप दार्जिलिगंको कुल जनसख्याँ १.८४ मिलियन छ र भारतको कुल जनसख्याँ १२१० मिलियन रहेको छ । यसअर्थमा दार्जिलिगंको जनसख्याँ भारतको कुल जनसख्याँको तुलनामा ६५८ गुणा कम छ । यसअर्थमा भारतीय सरकारले न्यून जनसख्याँ अनुपातका कारणपनि गोर्खाल्याण्ड प्रान्त दिन सहज नभएको तर्क रहेको छ ।

गोर्खाल्याण्डको प्रस्तावनामा सिलिगुरी पनि समाहीत गरिएको छ, सिलिगुरीमा अधिकांश बगांली भाषीहरु रहेको र ति बगांलीहरुलाई किन अल्पख्यक नेपाली भाषीहरुको प्रान्तमा समाहीत गर्नु नहुने तर्कपनि रहेको छ ।

दार्जिलिगंको तुलनामा सिलिगुरी तुलनात्मक समथल जमिन रहेको र आर्थिक रुपमा धेरै संभवना भएको र टेवा भएको ठाँउ मानिन्छ । दार्जिलिगंमा भने चियाबगान र केही पर्यटन व्यवसायको संभवना मात्र रहेको र त्यसका आधारमा एउटा अलग्गै प्रान्तको शाषन र अर्थव्यबस्था सुचारु हुननसक्ने धारण राख्दै गोर्खाल्याण्डको विपक्षमा तर्कहरु रहेका छन् ।

एउटा तथ्य चाँही प्रष्ट छ कि बगांली सरकारले दार्जिलिगंमा पक्कै पनि शाषन सुव्यबस्था र जनसाधरणका आवाज समाहीत हुने राज्य स्तरका कार्यहरु गरेका छैनन् । यसअर्थमा गोर्खाल्याण्ड अलग्गै बनाउनका साटो बरु राज्य सरकारको पारदर्शी र जनआवाज केन्द्रित नितीहरु दार्जिलिगंमा लागु गरे समस्या समाधान हुन्छ भन्ने तर्कहरु पनि एकातिर छ ।

सन् १९८८ देखि नै दार्जिलिगंलाई राज्यसरकारले सवकास बजेट दिनेगरेकोमा अहिलेसम्म कुनैपनि स्थानीय नेतृत्वले उक्त बजेटको हिसाबकिताब दिन नआएको र पारदर्शीता कायम नभएको आरोप पनि ममता बेनर्जीको सरकारले लगाएको छ । राज्यकोषको दुरुपयोग गरेको आरोपका आधारमा स्वतन्त्र गोर्खाल्यान्ड दिन नहुने तर्कहरु पनि पाइएका छन् ।

तथ्य जे होस् गोर्खाल्याण्डको सपनाले धेरै नेपाली भाषीहरुको मृत्यू भएको छ । दिनानुदिन बढेको झडप अनि राज्य सरकारको हस्तक्षेपले अवस्था गम्भिर बन्दै गएको छ । संसारकै ठुलो प्रजातान्त्रीक राष्ट्रहरुमध्य एक भारतले आन्दोलकारी र प्रदर्शनकारीमाथि गरेको दमन अनि ममता बेनर्जीले भनेझै रबरका बुलेटहरु रबर नभएर साच्चैका बुलेट रहेका कुराहरु त आन्दोलनकारीको मृत्यू र बिभत्स अवस्थाले बयान गरिनैरहेको छ । अल्पसख्यक नेपाली भाषीकहरुको माग कसरी सम्बोधन गर्दछ, हेर्न बाँकी छ ।

सुयोग ढकाल



Liked by
Liked by
0 /600 characters
Hamro Patro - Connecting Nepali Communities
Hamro Patro is one of the first Nepali app to include Nepali Patro, launched in 2010. We started with a Nepali Calendar mobile app to help Nepalese living abroad stay in touch with Nepalese festivals and important dates in Nepali calendar year. Later on, to cater to the people who couldn’t type in Nepali using fonts like Preeti, Ganesh and even Nepali Unicode, we built nepali mobile keyboard called Hamro Nepali keyboard.