World Earth Day | विश्व पृथ्वी दिवस | २०७८ वैशाख ९ | Hamro Patro

आउँदा दिनहरु

राशीफल

साहित्य / ब्लग

Apr/May 2021
२०७८ वैशाख

बिहिवार
Apr 22, 2021
Dashami
विश्व पृथ्वी दिवस ( World Earth Day )
MY NOTE
तपाईँले आजको मिति पछि को नोट हाल्नु भएको छैन । तपाईँले जन्मदिन, मिटिङ्ग, सम्झनु पर्ने कुराहरु, बिल तिर्ने दिन आदि नोटहरु टिप्न सक्नुहुन्छ ।

विश्व पृथ्वी दिवस




विश्व पृथ्वी दिवस विशेष अडियो सामग्री

सनातन धर्म र प्राचीन विज्ञानमा पञ्च तत्वको वरिपरि मानवीय चेतनाको ब्याख्या गरिएको पाइन्छ, ‘पृथ्वी, जल, अग्नि, वायु अनि आकाश ।’ यी पाँच तत्वको कारण भएको मानिसको उपस्थितिलाई सर्वमान्य रूपमा आजको विज्ञान र प्राचीन खोजहरूले धार्मिक र सांस्कृतिक रूपमा मानेको छ ।

पृथ्वी हाम्रो आधार हो । सनातन धर्मले आमाको रूपमा मानेको यस सर्वव्यापी धरातलको महत्वलाई विश्वभरि नै महत्वकासाथ हरेक वर्षको अप्रिल २२ तारिखका दिन विश्व पृथ्वी दिवस मनाइन्छ । सन् २०२१ को विश्व पृथ्वी दिवसको नारा तय भएको छ, ‘पृथ्वीलाई पुनस्र्थापित गरौं ।’

कोरोनात्रासपछि सामान्य अवस्थामा फर्किरहेको पृथ्वीमा धेरै वस्तुस्थिति अझै पूर्ववतः अवस्थामा आइरहेका छैनन् । यसका लागि नै हुन सक्छ, सन् २०२१ को विश्व पृथ्वी दिवसको नारा राखिएको हुनुपर्छ, च्भकतयचभ यगच भ्बचतज ।

यो दिन आधुनिक वातावरणीय कार्यक्रम र चेतनाको सन् १९७० मा भएको शुरुवातका रूपमा मनाउन थालिएको हो । सन् २००९ मा राष्ट्र संघको ६३ औं महासभा बैठकले अप्रिल २२ को दिनलाई विश्व पृथ्वी दिवसका रूपमा मनाउने निर्णय गरेको थियो । सन् १९७० को अप्रिल २२ तारिखमा अमेरिका एक्लैले पहिलोपटक यो दिवस मनाएको थियो । अमेरिकी सिनेटर जेराल्ड नेल्सनको अगुवाईमा पर्यावरण शिक्षा कार्यक्रमका रूपमा यो दिवस मनाइएको थियो । सन् १९९२ मा ब्राजिलको रियो दि जेनेरियोमा भएको पृथ्वी सम्मेलनले पृथ्वी दिवसको आवश्यकतालाई अझ धेरै प्रेरणात्मक सहयोग पु¥याएको थियो ।

राष्ट्र संघको निर्णयपछि हाल १९३ बढी देशमा यो दिवस भव्यताका साथ मनाइन्छ । अप्रिल २२ का दिन पृथ्वीको उत्तरी गोलाद्र्ध वसन्त र दक्षिणी गोलाद्र्ध शरदको मौसमयुक्त हुने गर्छ । मौसमको यो ध्रुवीय फरक अनि विविधताको अवसरमा पृथ्वी दिवसको मिति तोकिएको छ । सन् १९७० बाट शरुवात गरिएको यो दिवस सन् २०२१ मा एक्काइसौं वर्षमा प्रवेश गर्छ । त्यस बेलासम्म पृथ्वीको प्रदुषण कम गर्दै स्वच्छ अनि हराभरा पृथ्वीको महत्वकांक्षी योजना पूरा गर्न विश्व समुदाय तल्लीन छ ।

विषयगत कुरो गर्ने हो भने मानिस आफ्नै पैतालामुनि भएको पृथ्वीको अवहेलना गर्दै विज्ञान अनि विकासको मातमा आकाश र अर्को ग्रहको सपनामा हराँउदा पृथ्वी अनि वातावरणमा पर्न गएको नराम्रा असरहरूको इतिवृतान्तको ब्याख्या हुनु जरुरी छ ।

२० औं सताब्दीयता पृथ्वीको बढ्दो तापमान अर्को ठूलो चुनौति हो । वर्षेनी शून्य दशमलव १८ डिग्री सेन्टिग्रेटका दरले पृथ्वीको तापक्रम वृद्धि भइरहको छ । जसका कारण पृथ्वीको उत्तरी ध्रुवमा अवस्थित वरफका चुचुराहरू पग्लिँदै गएका छन् । सूर्यबाट आउने परावैजनी किरण रोक्ने ओजन तहको नास, डर लाग्दा आँधी तुफान र सुनामी जस्ता प्राकृतिक विपत्का घटनामा वृद्धि भइरहेका छन् । यी सवै कुराका लागि अन्य कोही नभएर स्वयं मानिस नै जिम्मेवार छन् ।

ठूला ठूला हवाइजहाज र परमाणु बमहरू श्रृजना र निर्माण गर्न सक्ने उच्चतम प्रयोगशालाहरूमा समेत एक चिम्टी माटो निर्माण गर्न सक्ने हैसियत छैन । त्यहीकारण माटो प्रकृति हो । हावा प्रकृतिको प्रवृत्ति हो । अनि पानी जीवन हो । यिनको रक्षा, सदुपयोग अनि उचित प्रयोगबारे आज विश्वभरि कार्यशला गोष्ठी र अन्य कार्यक्रम गरिँदै १९३ बढी देशहरूमा मनाइन्छ ।

पृथ्वी दिवसका अवसरमा नेपालमा विभिन्न जनचेतनामूलक कार्यक्रम गरिँदैछ । नेपालमा पर्यावरण एवं वातावरण संरक्षणका क्षेत्रमा कार्यरत सामाजिक संघ–संस्थाहरूले पृथ्वी दिवसका अवसरमा विविध कार्यक्रम गर्दै आएका छन् । यस्ता कार्यक्रममा सरकारी अधिकारीहरूले उपस्थिति जनाई ऐक्यवद्धता जनाउने गर्छन् । पृथ्वी दिवसका दिन विभिन्न कलेज र विद्यालयका विद्यार्थीहरूले पृथ्वीमा भइरहेको बढ्दो प्रदुषणविरुद्ध चेतनामूलक र्यालीको आयोजना गर्छन् । कतिपय देशहरूमा पृथ्वी दिवसलाई अप्रिल १६ देखि २२ सम्म सप्ताहव्यापी कार्यक्रमका रूपमा मनाइन्छ ।

प्रविधि र व्यस्तताका बाबजुद पनि प्रकृतिमा रमाउँदै रुख रोप्ने, हरियाली बढाउने, साइकल चलाउने र सकेसम्म पुर्नप्रयोग गर्न मिल्ने उर्जाको प्रयोग, प्लाष्टिकको कम प्रयोग अनि वातावरणीय संरक्षणको ज्ञान आजको आवश्यकता हो । प्रकृति सर्वोपरी छ । यसको सुरक्षा हाम्रो कर्तव्य हो । विश्वलाई पृथ्वी दिवसको शुभकामना सगरमाथाको चुचरोदेखि मृत सागरको सतहसम्म पृथ्वीको माया बढोस् ।

हाम्रो पात्रोका लागि सुयोग ढकाल



आउँदा दिनहरु

राशीफल

साहित्य / ब्लग

Liked by
Liked by
0 /600 characters
Hamro Patro - Connecting Nepali Communities
Hamro Patro is one of the first Nepali app to include Nepali Patro, launched in 2010. We started with a Nepali Calendar mobile app to help Nepalese living abroad stay in touch with Nepalese festivals and important dates in Nepali calendar year. Later on, to cater to the people who couldn’t type in Nepali using fonts like Preeti, Ganesh and even Nepali Unicode, we built nepali mobile keyboard called Hamro Nepali keyboard.